Enexis

Netbeheerder Enexis, ontstaan in 2009, staat bij stakeholders stevig op de kaart. Een uitgekiend stakeholderprogramma heeft geleid tot meer bekendheid en een herkenbare positionering als kennispartner en innovator.

 

ls gevolg van de splitsingswet uit 2006 zijn er op de energiemarkt diverse nieuwe spelers toegetreden. Het in 2009 opgerichte Enexis is een 'nieuwe oude' speler, die ontstond na de splitsing van Essent. Ze zijn de netwerkbeheerder voor elektriciteit en gas met 2,7 miljoen klanten in Noord-, Oost- en Zuid-Nederland. Deze uitgangspositie plaatste het management van Enexis voor een enorme uitdaging. Hoe zet je een niet sexy bedrijf als een netwerkbeheerder op de kaart? Bovendien was er geen uitgebreid stakeholdernetwerk. Het bedrijf had ook geen duidelijk gezicht in de markt en was niet zichtbaar op belangrijke maatschappelijke thema's zoals energietransitie. Wat Enexis volgens de jury een interessante kandidaat maakt, is dat de netbeheerder zich terdege bewust is van de maatschappelijke verantwoordelijkheid die hun bijzondere positie op de energiemarkt met zich meebrengt. En dat ze hier zeer gestructureerd, consequent en in constructieve dialoog met al hun stakeholders concrete invulling aan geeft.

Focus op vier kernstakeholders

In de strategie van Enexis ligt de focus op 4 kernstakeholdergroepen:

  1. Aandeelhouders
  2. Klanten
  3. Medewerkers
  4. Maatschappij

Om hun stakeholderrelaties op te kunnen bouwen en de reputatie te versterken, brachten ze voor deze groepen in kaart wat zij van Enexis verwachten, waarom ze relevant zijn voor de organisatie en hoe de netbeheerder de dialoog met hen heeft geborgd (zie onderstaande afbeelding).

Strategische koers: een monopolist zijn die niet als zodanig wordt ervaren

Monopolist zijn en klantgerichtheid lijken misschien niet samen te gaan, maar bij Enexis zien ze dat anders. Hun ambitie is dat klanten zeggen: 'Als ik kon kiezen, koos ik voor Enexis'. En om dat te bereiken, formuleerden ze de strategische pijlers 'betrouwbaar', 'betaalbaar', 'klantgericht' en 'duurzaam' die het uitgangspunt zijn voor alles wat Enexis zegt en doet. Zo heeft Enexis bijvoorbeeld het programma 'Klant aan de knoppen' ontwikkeld waarbij particuliere en zakelijke klanten via internet al hun netwerkzaken kunnen regelen wanneer ze dat willen. En omdat ze van de klanten willen leren, maken ze maandelijks een rapportage met daarin alle vragen waarmee klanten de klantenservice benaderen.

'Enexis Manier van Werken'

Er wordt nog weleens vergeten dat medewerkers ook stakeholders zijn, maar bij Enexis zijn ze er volledig van doordrongen dat de kwaliteit van de stakeholderrelaties en de reputatie in de eerste plaats van hen afhangt. Ter verdieping van de kernwaarden ontwikkelden ze de 'Enexis Manier van Werken': de houding en het gedrag die nodig zijn om de strategische doelen te realiseren. En om meer alignment tussen de strategie en de bedrijfscultuur te realiseren, ontplooit Enexis aan de hand van 4 kernthema's tal van activiteiten:

  1. Veiligheid
  2. Duurzame inzetbaarheid
  3. Vakmanschap
  4. Leiderschap

Voor wat betreft de veiligheid, streeft Enexis naar een halvering binnen vier jaar van het aantal ongevallen met verzuim en aangepast werk. Om dit te realiseren, volgden in 2014 95% van de medewerkers bijvoorbeeld een workshop over veiligheid. Ook formeerden ze een team van 30 medewerkers uit alle lagen van de organisatie om initiatieven te ontwikkelen die de duurzame inzetbaarheid bevorderen. Dit resulteerde onder meer in de 'Schep op maat' (lange medewerkers krijgen ter voorkoming van rugklachten een schep met een langere steel). Enexis heeft in samenwerking met diverse onderwijsinstellingen ook 2 eigen vakscholen opgezet. En om te komen tot een meer coachende manier van leidinggeven, ontwikkelden ze een intervisieprogramma voor leidinggevenden.

Stakeholders kregen invloed op de strategische koers

Het is min of meer vanzelfsprekend dat een maatschappelijke organisatie als Enexis, waarvan de aandelen in handen zijn van provincies en gemeenten, ook veel tijd en energie aan de overige stakeholders besteedt. Maar dat Enexis hen zelfs zeer serieus neemt, blijkt onder meer uit een uitgebreide dialoog in 2013/2014 met 65 stakeholdercontacten (consumentenorganisaties, milieuorganisaties, universiteiten, energieproductiebedrijven, media, uitzendbureaus, banken, vakbonden, bouwbedrijven, brancheverenigingen, Kamerleden, andere netbeheerders, adviesbureaus, grote bedrijven, provincies en gemeenten). Op basis hiervan is de strategie aangescherpt en werd meer nadruk gelegd op het thema duurzaamheid (energietransitie).

Enexis wil de kennispartner van de stakeholders zijn

Enexis heeft de ambitie uitgesproken de kennispartner te zijn voor alle externe stakeholders: de netwerkbeheerder die op grond van maatschappelijke en niet-commerciƫle motieven wil bijdragen aan een beter begrip voor de sector en ook voor de strategische agenda van Enexis. Om invulling te geven aan de rol van kennispartner, ontplooide Enexis tal van activiteiten. Bijvoorbeeld:

  • Bouw van Econexishuis in Zwolle: duurzaam huis 'van nu' waar stakeholders worden bijgepraat over de smart grid (www.econexishuis.nl);
  • Samenwerking met enkele politieke partijen over stimuleren energiebesparing via wetgeving;
  • Gezamenlijke standpuntbepaling met onder andere Vereniging Eigen Huis rondom de uitrol van slimme meters;
  • Kennisdeling via www.enexisinnovatie.nl;
  • Samenwerking in de Regio Noord rondom de invoering van windenergie op land (met Tennet, Energy Valley, provincie Groningen);
  • Intensieve dialoog met vele stakeholders (onder andere met Tennet, Rabobank, VION, gemeente Boxtel en omwonenden) rond de bouw van een hoog-middenspanningsstation in Boxtel.
  • Bovendien organiseerde Enexis op de kennisdeling 3 congressen (met elk gemiddeld circa 200 bezoekers):
  • 2009: Elektrisch vervoer (Radio Kootwijk), op het moment dat elektrische auto's in ontwikkeling zijn en er veel vragen leven in de branche, onder andere over belasting voor het net, oplaadpunten, et cetera.
  • 2011: Het nieuwe wonen (Fort Voordorp, Utrecht); congres over een toekomst met 'gasloze' wijken en warmtepompen.
  • 2013: Regie over energie. En nu? (Nieuwe Kerk, Den Haag); presentatie van de eerste resultaten van twee proefwijken van Enexis waarin smart grids zijn ontwikkeld (Breda en Zwolle).

Wat ook niet onvermeld mag blijven, is dat Enexis momenteel een internetplatform ontwikkelt, waarop ze 4 scenario's voor de nabije toekomst weergeven. Hiermee wil de netbeheerder een brugfunctie binnen de versnipperde energiesector vervullen en de dialoog tussen alle relevante stakeholders bevorderen. In aansluiting daarop werken ze ook aan een Inspiratieboek waarin de energievoorziening van 2025 centraal staat en dat willen ze aanbieden aan wetenschappers, beleidsmakers en bestuurders

Het effect van dat alles

De geschetste ontwikkelingen zijn natuurlijk van recente aard, maar sommige effecten zijn nu al zichtbaar. Enexis staat duidelijk op de kaart, zo blijkt uit een sterke toename van de naamsbekendheid. Dat ook de klantgerichte aanpak werkt, valt af te lezen aan de klanttevredenheidsscore van 7,8 gemiddeld (8,0 voor kleinverbruik en 7,5 voor grootverbruik). En het laat de medewerkers evenmin onberoerd, blijkt uit diverse nominaties en awards voor goed werkgeverschap:

  • Stakeholders waarderen Enexis in reputatieonderzoek (2012) overall met een 7,5
  • 4e plaats NRC Beste werkgevers van 2014
  • CRF Top Employers 2011 en 2013
  • Enexis Breda: volgens Kenteq het beste leerbedrijf van Zuid-Nederland
  • Tweede prijs voor Duurzame Inzetbaarheidsprijs 'Kroon op het werk' van het NPDI
  • Winnaar Digitaal Werven Award 2012 en 2013

Of hun aanpak bij de overige stakeholders eveneens effect sorteert, is nog niet helemaal duidelijk. Maar 'politiek Den Haag' heeft al laten weten dat ze de constructieve inbreng van kennispartner Enexis zeer waarderen en graag met hen in gesprek blijven over relevante issues en thema's.